Obowiązek audytu energetycznego przedsiębiorstwa dotyczy wyłącznie dużych przedsiębiorstw. Mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa nie są obecnie objęte tym obowiązkiem. Żeby sprawdzić, czy firma jest dużym przedsiębiorstwem, trzeba przeanalizować dane z dwóch ostatnich lat obrotowych. Pod uwagę bierze się trzy wartości: średnioroczne zatrudnienie, roczny obrót netto oraz sumę aktywów bilansu. Kluczowe progi to 250 pracowników, 50 mln euro rocznego obrotu netto oraz 43 mln euro sumy aktywów bilansu. Samo przekroczenie jednego z tych progów nie zawsze oznacza jednak obowiązek wykonania audytu.
Podstawę tego obowiązku stanowi art. 36 ustawy o efektywności energetycznej, zgodnie z którym obowiązek przeprowadzania audytu co 4 lata dotyczy przedsiębiorców innych niż mikro, mali i średni przedsiębiorcy.
Najważniejsze informacje w skrócie
Ważne: stan prawny na 30 sierpnia 2026 r.:
| Pytanie | Odpowiedź |
|---|---|
| Kogo dotyczy obowiązek audytu? | Dużych przedsiębiorstw |
| Jak ustala się status firmy? | Na podstawie dwóch ostatnich lat obrotowych |
| Jakie dane trzeba sprawdzić? | Zatrudnienie, obrót netto i sumę aktywów bilansu |
| Czy 250 pracowników automatycznie oznacza obowiązek? | Nie, jeżeli próg poziomu zatrudnienia został przekroczony tylko w jednym z dwóch analizowanych lat |
| Czy obrót ponad 50 mln euro wystarczy? | Nie, jeżeli firma zatrudnia mniej niż 250 pracowników i nie przekracza jednocześnie 43 mln euro sumy aktywów |
| Czy 43 mln euro aktywów wystarczy? | Nie, jeżeli firma zatrudnia mniej niż 250 pracowników i nie przekracza jednocześnie 50 mln euro obrotu |
| Czy próg 10 TJ już obowiązuje? | Nie. Jest elementem projektowanej zmiany przepisów |
O obowiązku audytu nadal decyduje status przedsiębiorstwa. Próg zużycia energii wynoszący 10 TJ jest przewidziany w projektowanych zmianach i nie zastąpił jeszcze obecnych kryteriów.
Jak sprawdzić, czy przedsiębiorstwo jest dużym przedsiębiorstwem?
Aby ustalić status przedsiębiorstwa, trzeba przeanalizować dane z dwóch ostatnich lat obrotowych.
Firma jest dużym przedsiębiorstwem, jeżeli w obu ostatnich latach obrotowych:
- zatrudniała średniorocznie co najmniej 250 pracowników,
lub
- zatrudniała mniej niż 250 pracowników, ale jednocześnie jej roczny obrót netto przekraczał 50 mln euro i suma aktywów bilansu przekraczała 43 mln euro.
Warunek nie musi być taki sam w obu latach. Przykładowo w jednym roku firma może przekroczyć próg 250 pracowników, a w drugim zatrudniać mniej niż 250 osób, ale jednocześnie przekroczyć oba progi finansowe.
Jeżeli w co najmniej jednym z dwóch ostatnich lat obrotowych firma nie spełnia żadnego z powyższych warunków, nie jest jeszcze dużym przedsiębiorstwem na potrzeby obowiązku audytu energetycznego przedsiębiorstwa.
Czy kryteria bycia dużym przedsiębiorstwem zostały spełnione?
Ważne: ostatecznego statusu dużego przedsiębiorstwa nie ustala się na podstawie jednego roku. Firma podlega obowiązkowi audytu, jeśli nie spełnia kryteriów średniego przedsiębiorstwa w obu ostatnich latach obrotowych.
| Sytuacja w analizowanym roku | Czy firma jest duża? |
|---|---|
| 250 lub więcej pracowników | Tak |
| Mniej niż 250 pracowników + obrót powyżej 50 mln euro + aktywa powyżej 43 mln euro | Tak |
| Mniej niż 250 pracowników + obrót powyżej 50 mln euro + aktywa do 43 mln euro | Nie |
| Mniej niż 250 pracowników + obrót do 50 mln euro + aktywa powyżej 43 mln euro | Nie |
| Mniej niż 250 pracowników + obrót do 50 mln euro + aktywa do 43 mln euro | Nie |
Dlaczego trzeba sprawdzić dwa ostatnie lata obrotowe?
Statusu przedsiębiorstwa nie ustala się wyłącznie na podstawie ostatniego zamkniętego roku.
Jeżeli przedsiębiorstwo spełniało kryteria średniego przedsiębiorstwa w co najmniej jednym z dwóch ostatnich lat obrotowych, nie jest jeszcze traktowane jako duże przedsiębiorstwo na potrzeby obowiązku audytu.
Taką interpretację przedstawia również Prezes Urzędu Regulacji Energetyki w wyjaśnieniach dotyczących podmiotów zobowiązanych do przeprowadzenia audytu. Prezes Urzędu Regulacji Energetyki wskazuje, że przy ocenie statusu przedsiębiorstwa należy analizować dwa ostatnie lata obrotowe.
Przykład:
| Rok | Zatrudnienie | Obrót netto | Suma aktywów | Ocena |
|---|---|---|---|---|
| 2024 | 220 | 40 mln euro | 35 mln euro | spełnia kryteria średniego przedsiębiorstwa |
| 2025 | 280 | 45 mln euro | 38 mln euro | nie spełnia kryterium zatrudnienia |
W 2025 r. firma przekroczyła próg 250 pracowników. Nie oznacza to jednak automatycznie obowiązku audytu, ponieważ w 2024 r. spełniała kryteria średniego przedsiębiorstwa.
Inaczej wygląda sytuacja, gdy firma nie spełnia warunków średniego przedsiębiorstwa w obu latach.
| Rok | Zatrudnienie | Obrót netto | Suma aktywów | Ocena |
|---|---|---|---|---|
| 2024 | 240 | 60 mln euro | 50 mln euro | przekroczone oba progi finansowe |
| 2025 | 270 | 45 mln euro | 40 mln euro | przekroczony próg zatrudnienia |
W takim przypadku przedsiębiorstwo nie spełnia kryteriów średniego przedsiębiorstwa w żadnym z dwóch analizowanych lat. Jest więc dużym przedsiębiorstwem i podlega obowiązkowi audytu energetycznego przedsiębiorstwa. Co ważne, przyczyna niespełnienia kryteriów nie musi być taka sama w obu latach.
Czy 250 pracowników oznacza obowiązek audytu energetycznego?
Nie zawsze. Próg 250 pracowników odnosi się do średniorocznego zatrudnienia w danym roku obrotowym. Jeżeli przedsiębiorstwo zatrudniało średniorocznie co najmniej 250 pracowników tylko w jednym z dwóch ostatnich lat, ale w drugim roku spełniało kryteria średniego przedsiębiorstwa, samo przekroczenie progu zatrudnienia nie powoduje jeszcze obowiązku audytu. Jeżeli jednak przedsiębiorstwo nie spełnia kryteriów średniego przedsiębiorstwa w obu ostatnich latach, zostaje zakwalifikowane jako duże przedsiębiorstwo.
Przykład
Firma zatrudniała:
- w 2024 r. – 230 pracowników,
- w 2025 r. – 270 pracowników.
Jeżeli w 2024 r. spełniała również jeden z warunków finansowych, nadal spełniała w tym roku kryteria średniego przedsiębiorstwa. Samo jednokrotne przekroczenie 250 pracowników w 2025 r. nie przesądza o obowiązku audytu.
Czy obrót powyżej 50 mln euro oznacza obowiązek audytu?
Nie. Samo przekroczenie 50 mln euro rocznego obrotu netto nie oznacza automatycznie, że firma jest dużym przedsiębiorstwem. Jeżeli przedsiębiorstwo zatrudnia mniej niż 250 pracowników, może nadal spełniać kryteria średniego przedsiębiorstwa, gdy jego suma aktywów bilansu nie przekracza 43 mln euro.
Przykład
Firma:
- zatrudnia 180 pracowników,
- osiąga 60 mln euro obrotu,
- posiada 35 mln euro aktywów.
Przedsiębiorstwo przekracza próg obrotu, ale nie przekracza limitu sumy aktywów. Przy ustalonym zatrudnieniu poniżej 250 pracowników może więc nadal spełniać kryteria średniego przedsiębiorstwa.
Dlatego nie należy ustalać obowiązku audytu wyłącznie na podstawie wysokości przychodów lub obrotu firmy.
Czy suma aktywów powyżej 43 mln euro oznacza obowiązek audytu?
Również nie. Jeżeli przedsiębiorstwo zatrudnia mniej niż 250 pracowników, samo przekroczenie 43 mln euro sumy aktywów bilansu nie powoduje jeszcze utraty statusu średniego przedsiębiorstwa. Firma może nadal spełniać kryteria średniego przedsiębiorstwa, jeżeli jej roczny obrót netto nie przekracza 50 mln euro.
Przykład
Firma:
- zatrudnia 190 pracowników,
- osiąga 45 mln euro obrotu,
- posiada 55 mln euro aktywów.
Mimo przekroczenia progu sumy aktywów firma nadal może być uznana za średnie przedsiębiorstwo, ponieważ jej obrót nie przekracza 50 mln euro.
Jak przeliczyć 50 mln euro i 43 mln euro na złote?
Progi finansowe określone w euro trzeba przeliczyć na złote.
Do przeliczenia stosuje się średni kurs euro ogłoszony przez Narodowy Bank Polski w ostatnim dniu roku obrotowego wybranego do określenia statusu przedsiębiorstwa. Nie należy więc przyjmować jednej stałej wartości progów w złotych dla wszystkich przedsiębiorstw i wszystkich lat. Jeżeli rok obrotowy przedsiębiorstwa pokrywa się z rokiem kalendarzowym, należy zastosować kurs właściwy dla ostatniego dnia danego roku.
Jak liczyć zatrudnienie do progu 250 pracowników?
Próg 250 pracowników nie oznacza liczby osób zatrudnionych w firmie w konkretnym dniu.
Pod uwagę bierze się średnioroczne zatrudnienie w przeliczeniu na pełne etaty.
Przy obliczaniu średniorocznego zatrudnienia nie uwzględnia się między innymi pracowników przebywających na określonych urlopach związanych z rodzicielstwem oraz osób zatrudnionych w celu przygotowania zawodowego. Ma to szczególne znaczenie w firmach znajdujących się blisko progu 250 pracowników. Liczba osób widoczna na aktualnej liście pracowników może różnić się od wartości, którą należy zastosować przy ustalaniu statusu firmy.
Czy trzeba sumować dane wszystkich spółek z grupy kapitałowej?
Nie należy automatycznie sumować zatrudnienia, obrotów i sum aktywów wszystkich spółek należących do jednej grupy kapitałowej. W wyjaśnieniach dotyczących obowiązku audytu energetycznego przedsiębiorstwa Prezes Urzędu Regulacji Energetyki wskazał, że przepisy dotyczące tego obowiązku nie wymagają badania powiązań pomiędzy spółkami w taki sposób, jak ma to miejsce w niektórych regulacjach dotyczących pomocy publicznej.
Dlatego status przedsiębiorstwa na potrzeby obowiązku audytu energetycznego należy odróżnić od sposobu ustalania statusu MŚP stosowanego w innych programach lub regulacjach. W przypadku złożonych struktur kapitałowych warto jednak każdorazowo zweryfikować sytuację konkretnego przedsiębiorstwa.
Czy każde duże przedsiębiorstwo musi wykonać odrębny audyt?
Duże przedsiębiorstwo co do zasady jest objęte obowiązkiem audytu energetycznego przedsiębiorstwa.
Przepisy przewidują jednak wyjątek dla przedsiębiorstw posiadających:
lub
- system zarządzania środowiskowego EMAS,
jeżeli w ramach tego systemu przeprowadzono audyt energetyczny spełniający wymagania ustawy.
Czy próg 10 TJ obowiązuje już w Polsce w 2026 roku?
Nie. Obowiązujące w Polsce przepisy nadal uzależniają obowiązek audytu energetycznego przedsiębiorstwa od statusu przedsiębiorstwa. Próg średniego rocznego zużycia energii przekraczającego 10 TJ nie zastąpił jeszcze obecnych kryteriów. Zmianę przewiduje projekt nowelizacji ustawy o efektywności energetycznej.
Projekt zakłada, że obowiązek audytu będzie dotyczył przedsiębiorstw, których średnie roczne zużycie energii z ostatnich trzech lat, z uwzględnieniem wszystkich nośników energii, przekracza 10 TJ, czyli około 2,78 GWh. Dla przedsiębiorstw przekraczających średnie roczne zużycie energii na poziomie 85 TJ, czyli około 23,61 GWh, projekt przewiduje obowiązek wdrożenia certyfikowanego systemu zarządzania energią.
Obecne i projektowane kryteria
| Stan obecny – 30.08.2026 | Projektowane zmiany |
|---|---|
| obowiązek zależy od statusu przedsiębiorstwa | obowiązek ma zależeć od zużycia energii |
| obowiązek dotyczy dużych przedsiębiorstw | audyt przy zużyciu powyżej 10 TJ |
| MŚP, czyli mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa, nie podlegają obecnie obowiązkowi audytu | obowiązkiem mogą zostać objęte również przedsiębiorstwa z sektora MŚP, ze względu na poziom zużycia energii. |
| wielkość firmy jest podstawowym kryterium | kryterium ma być średnie zużycie energii z 3 lat |
Czy średnie przedsiębiorstwo może zostać objęte obowiązkiem audytu?
Obecnie – nie, jeżeli nadal spełnia kryteria średniego przedsiębiorstwa.
Może się to jednak zmienić po wejściu w życie przepisów opartych na zużyciu energii.
Jeżeli zacznie obowiązywać kryterium zużycia energii na poziomie 10 TJ, wskazane w dyrektywie 2023/1791 oraz uwzględnione w projekcie nowelizacji ustawy o efektywności energetycznej, wielkość przedsiębiorstwa przestanie być podstawowym warunkiem kwalifikacji. W konsekwencji obowiązek może objąć również średnie przedsiębiorstwa o wysokim zużyciu energii, np. energochłonne zakłady produkcyjne.
Część dużych przedsiębiorstw o niskim zużyciu energii może w przyszłości znaleźć się poza obowiązkiem audytu.
Firma jest dużym przedsiębiorstwem – co dalej?
Jeżeli z analizy dwóch ostatnich lat obrotowych wynika, że Twoja firma jest dużym przedsiębiorstwem, należy ustalić, kiedy powinna wykonać audyt energetyczny przedsiębiorstwa. Obowiązek audytu energetycznego przedsiębiorstwa ma charakter cykliczny i co do zasady audyt należy przeprowadzać co 4 lata.
Jeżeli przedsiębiorstwo jest objęte obowiązkiem audytu energetycznego przedsiębiorstwa, kolejną kwestią jest organizacja jego realizacji. Czas wykonania zależy m.in. od liczby lokalizacji oraz dostępności danych.
Podsumowanie – kogo dotyczy audyt energetyczny przedsiębiorstwa?
Obowiązek audytu energetycznego przedsiębiorstwa dotyczy dużych przedsiębiorstw.
Aby sprawdzić, czy firma jest dużym przedsiębiorstwem, należy przeanalizować dwa ostatnie lata obrotowe i sprawdzić:
- średnioroczne zatrudnienie,
- roczny obrót netto,
- sumę aktywów bilansu.
Najważniejsza zasada jest prosta: przedsiębiorstwo musi nie spełniać kryteriów średniego przedsiębiorstwa w obu ostatnich latach obrotowych. Samo przekroczenie 250 pracowników, 50 mln euro obrotu albo 43 mln euro sumy aktywów w jednym roku nie zawsze oznacza więc obowiązek audytu. Obecnie nie obowiązuje jeszcze próg 10 TJ jako kryterium zastępujące wielkość przedsiębiorstwa. Jest on elementem projektowanej nowelizacji przepisów.
Potrzebujesz audytu energetycznego przedsiębiorstwa?
FAQ:
Nie. Obecnie mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa nie są objęte ustawowym obowiązkiem audytu, jeżeli zachowują status MŚP w rozumieniu Prawa przedsiębiorców. Próg 10 TJ przewidziany w projektowanych zmianach nie obowiązuje jeszcze w Polsce.
Nie zawsze. Jeżeli próg zatrudnienia został przekroczony tylko w jednym z dwóch ostatnich lat, firma może nadal spełniać kryteria średniego przedsiębiorstwa. Trzeba przeanalizować oba lata.
Nie. Przy zatrudnieniu poniżej 250 pracowników samo przekroczenie 50 mln euro obrotu nie wystarcza, jeżeli suma aktywów bilansu nie przekracza 43 mln euro.
Tak. Przy ustalaniu statusu analizuje się dwa ostatnie lata obrotowe. Jeżeli firma spełniała kryteria średniego przedsiębiorstwa w co najmniej jednym z nich, samo niespełnienie warunków w drugim roku nie powoduje jeszcze zakwalifikowania jej jako dużego przedsiębiorstwa.
Nie. Próg 10 TJ jest związany z projektowaną zmianą przepisów i nie zastąpił jeszcze obecnych zasad obowiązku.
Źródła
- Ustawa z dnia 20 maja 2016 r. o efektywności energetycznej – tekst jednolity
- URE – wyjaśnienia dotyczące obowiązku sporządzania audytu energetycznego przedsiębiorstwa
- KPRM – projekt UC77 dotyczący zmiany ustawy o efektywności energetycznej
- Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/1791 w sprawie efektywności energetycznej